Thủ Tục Xin Giấy Phép Xây Dựng Nhà Ở Năm 2026

1. Giấy phép xây dựng nhà ở là gì?

Giấy phép xây dựng nhà ở là văn bản pháp lý do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp cho cá nhân hoặc hộ gia đình, cho phép xây dựng mới, sửa chữa, cải tạo hoặc di dời nhà ở theo đúng quy hoạch, mục đích sử dụng đất và quy định pháp luật hiện hành. Đây là căn cứ quan trọng để đảm bảo hoạt động xây dựng diễn ra hợp pháp, an toàn và đồng bộ hạ tầng khu vực.

Theo quy định pháp luật về xây dựng, hầu hết các công trình nhà ở riêng lẻ đều bắt buộc phải xin giấy phép xây dựng trước khi khởi công. Cụ thể, nhà ở xây dựng tại khu vực đô thị; nhà ở riêng lẻ tại nông thôn nhưng nằm trong khu vực đã có quy hoạch xây dựng; hoặc các trường hợp sửa chữa, cải tạo, nâng tầng làm thay đổi kết cấu chịu lực, công năng sử dụng, hình thức kiến trúc mặt ngoài đều phải thực hiện thủ tục xin phép theo quy định.

Bên cạnh đó, pháp luật cũng quy định một số trường hợp được miễn giấy phép xây dựng nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính. Điển hình như nhà ở riêng lẻ tại khu vực nông thôn chưa có quy hoạch xây dựng được duyệt; công trình sửa chữa, cải tạo bên trong không làm thay đổi kết cấu chịu lực, không ảnh hưởng đến an toàn công trình và môi trường xung quanh; hoặc các trường hợp khác thuộc diện miễn theo quy định của pháp luật xây dựng hiện hành.

2. Trình tự, thủ tục xin giấy phép xây dựng nhà ở năm 2026

Trình tự xin giấy phép xây dựng nhà ở năm 2026 được thực hiện theo các bước rõ ràng nhằm đảm bảo hồ sơ được tiếp nhận, thẩm định và giải quyết đúng quy định pháp luật. Người dân cần theo dõi sát từng khâu để chủ động bổ sung, hoàn thiện hồ sơ khi có yêu cầu.

2.1 Nộp hồ sơ xin giấy phép xây dựng ở đâu?

Hồ sơ xin giấy phép xây dựng nhà ở được nộp tại Bộ phận Một cửa hoặc Trung tâm phục vụ hành chính công thuộc UBND cấp huyện nơi có đất xây dựng. Ngoài hình thức nộp trực tiếp, một số địa phương hiện nay cho phép người dân nộp hồ sơ thông qua Cổng Dịch vụ công để tiết kiệm thời gian đi lại.

2.2 Tiếp nhận và kiểm tra hồ sơ

Sau khi tiếp nhận, cơ quan có thẩm quyền sẽ tiến hành kiểm tra tính đầy đủ và hợp lệ của hồ sơ. Trường hợp hồ sơ đầy đủ, người nộp sẽ được cấp giấy biên nhận. Nếu hồ sơ còn thiếu hoặc chưa đúng quy định, cán bộ tiếp nhận sẽ hướng dẫn cụ thể để người dân bổ sung, hoàn thiện theo yêu cầu.

2.3 Thẩm định hồ sơ và kiểm tra thực địa

Cơ quan chuyên môn tiến hành thẩm định nội dung hồ sơ xin giấy phép xây dựng nhà ở, đồng thời tổ chức kiểm tra thực địa tại vị trí xây dựng. Thời gian kiểm tra và thẩm định thực địa thường được thực hiện trong khoảng 07 ngày kể từ ngày tiếp nhận hồ sơ hợp lệ.

2.4 Thông báo và bổ sung hồ sơ (nếu có)

Trong quá trình thẩm định, nếu phát hiện hồ sơ chưa đầy đủ hoặc chưa phù hợp, cơ quan cấp phép sẽ thông báo yêu cầu bổ sung hồ sơ một lần. Sau khi tiếp nhận hồ sơ bổ sung, trường hợp vẫn chưa đạt yêu cầu, cơ quan chức năng sẽ tiếp tục hướng dẫn người dân hoàn thiện trong thời gian khoảng 05 ngày theo quy định.

2.5 Lấy ý kiến các cơ quan liên quan (nếu cần)

Việc lấy ý kiến các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan chỉ áp dụng đối với một số trường hợp đặc thù, chẳng hạn công trình có yêu cầu kỹ thuật riêng hoặc ảnh hưởng đến hạ tầng xung quanh. Quá trình này nhằm đảm bảo công trình được cấp phép phù hợp với các quy định chuyên ngành liên quan.

2.6 Cấp giấy phép xây dựng và trả kết quả

Sau khi hoàn tất thẩm định và hồ sơ đáp ứng đầy đủ điều kiện, cơ quan có thẩm quyền sẽ cấp Giấy phép xây dựng hoặc ban hành văn bản trả lời theo quy định. Người dân nhận kết quả tại bộ phận tiếp nhận hồ sơ và thực hiện nghĩa vụ nộp lệ phí cấp giấy phép xây dựng theo quy định hiện hành.

3. Hồ sơ xin giấy phép xây dựng nhà ở năm 2026 cần chuẩn bị

Để quá trình xin giấy phép xây dựng nhà ở diễn ra thuận lợi, chủ đầu tư cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ theo quy định của cơ quan có thẩm quyền. Việc thiếu hoặc sai sót giấy tờ là nguyên nhân phổ biến khiến hồ sơ bị trả lại hoặc kéo dài thời gian giải quyết.

3.1 Đơn đề nghị cấp giấy phép xây dựng

Đơn đề nghị cấp giấy phép xây dựng phải được lập theo mẫu quy định và điền đầy đủ, chính xác các thông tin liên quan. Nội dung đơn bao gồm thông tin chủ đầu tư, vị trí thửa đất xây dựng, loại công trình, quy mô xây dựng, số tầng, diện tích xây dựng và các cam kết thực hiện đúng quy định pháp luật. 

3.2 Giấy tờ chứng minh quyền sử dụng đất

Hồ sơ xin giấy phép xây dựng nhà ở cần có bản sao công chứng Sổ đỏ hoặc Sổ hồng đứng tên chủ đầu tư. Trường hợp chưa có sổ hoặc sử dụng các loại giấy tờ khác, chủ đầu tư phải cung cấp các giấy tờ hợp pháp tương đương theo quy định pháp luật về đất đai. Thông tin thửa đất trong hồ sơ phải thống nhất với bản vẽ thiết kế và đơn đề nghị cấp phép.

3.3 Bản vẽ thiết kế xây dựng nhà ở (02 bộ)

Bản vẽ thiết kế là thành phần quan trọng trong hồ sơ xin giấy phép xây dựng nhà ở và phải được lập thành 02 bộ đầy đủ. Hồ sơ bản vẽ bao gồm:

• Bản vẽ tổng mặt bằng công trình trên lô đất (kèm sơ đồ vị trí)

• Bản vẽ mặt bằng các tầng của công trình

• Bản vẽ mặt đứng và mặt cắt chính

• Bản vẽ mặt bằng móng và mặt cắt móng

• Sơ đồ đấu nối hệ thống kỹ thuật, gồm: Hệ thống thoát nước mưa, hệ thống xử lý nước thải, hệ thống cấp nước, hệ thống cấp điện

Các bản vẽ cần thể hiện rõ quy mô, kích thước, cao độ và phương án đấu nối hạ tầng kỹ thuật, đảm bảo phù hợp với quy hoạch và điều kiện thực tế của khu vực xây dựng.

3.4 Bản cam kết đảm bảo an toàn công trình liền kề

Đối với nhà ở xây dựng trong khu dân cư, có công trình liền kề hoặc sát vách, chủ đầu tư phải nộp bản cam kết đảm bảo an toàn trong quá trình thi công. Nội dung cam kết thể hiện trách nhiệm của chủ đầu tư trong việc không gây ảnh hưởng, nứt lún hoặc hư hại đến các công trình xung quanh, đồng thời tuân thủ các biện pháp thi công an toàn theo quy định.

4. Thời hạn và lệ phí xin giấy phép xây dựng nhà ở

Bên cạnh việc chuẩn bị hồ sơ và thực hiện đúng trình tự thủ tục, người dân cũng cần quan tâm đến thời hạn hiệu lực và lệ phí xin giấy phép xây dựng để chủ động trong quá trình khởi công và thi công nhà ở.

4.1 Thời hạn hiệu lực của giấy phép xây dựng

Giấy phép xây dựng nhà ở có thời hạn hiệu lực nhất định kể từ ngày được cấp. Trong thời gian này, chủ đầu tư phải tiến hành khởi công xây dựng theo nội dung ghi trong giấy phép. Trường hợp quá thời hạn mà chưa khởi công, giấy phép xây dựng sẽ hết hiệu lực và cần thực hiện thủ tục gia hạn theo quy định.

4.2 Lệ phí xin giấy phép xây dựng nhà ở năm 2026

• Mức phí tham khảo: Mặc dù mức thu do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh/thành phố quyết định, nhưng mặt bằng chung hiện nay thường dao động từ 50.000đ - 150.000đ/giấy phép đối với nhà ở riêng lẻ.

• Hình thức nộp: Đến năm 2026, phần lớn lệ phí sẽ được nộp trực tuyến qua Cổng dịch vụ công (thanh toán qua ví điện tử, thẻ ngân hàng hoặc mã QR) ngay khi có thông báo hồ sơ hợp lệ, thay vì chỉ nộp trực tiếp khi nhận kết quả.

4.3 Trường hợp gia hạn giấy phép xây dựng

Đây là phần cần bổ sung thông tin định lượng nhất để người dân không bị mất quyền lợi:

• Số lần gia hạn: Giấy phép xây dựng chỉ được gia hạn tối đa 02 lần.

• Thời gian gia hạn: Mỗi lần gia hạn thêm 12 tháng.

• Thời điểm nộp hồ sơ gia hạn: Phải nộp trước khi giấy phép hết hạn ít nhất 30 ngày. Nếu nộp sau thời điểm này, cơ quan chức năng sẽ không tiếp nhận và bạn buộc phải xin cấp mới từ đầu.

Lưu ý: Nếu đã hết 02 lần gia hạn mà vẫn chưa khởi công, chủ đầu tư buộc phải làm thủ tục xin cấp giấy phép xây dựng mới.

Việc nắm rõ thủ tục xin giấy phép xây dựng nhà ở năm 2026 sẽ giúp quá trình khởi công và thi công diễn ra suôn sẻ, đúng quy định pháp luật, đồng thời hạn chế tối đa những rủi ro không mong muốn. Trong trường hợp quý khách đang tìm kiếm đơn vị xây nhà trọn gói uy tín, có thể đồng hành từ khâu tư vấn pháp lý, xin giấy phép xây dựng đến thi công hoàn thiện, An Phát là lựa chọn đáng tin cậy. Liên hệ với chúng tôi để được tư vấn dịch vụ xây nhà trọn gói cụ thể, phù hợp với nhu cầu của bạn.

=> Xem thêm dịch vụ xây dựng trọn gói của chúng tôi TẠI ĐÂY